NAVENDA NÛÇEYAN – Di dîroka gelek tevgeran û gelan de gelek komplo hene. Komplo hene serdikevin tefsiye pêşdikeve, komplo hene pûç dibin, xizmeta
serkeftinê dikin. Dîroka tevgera me de jî ew heye. Dema ku Heqî Karer bi komployê hate şehîd xistin, ew komplo mezin bû. Rêbertiyê ew komploya kir sedema ku tevgerê mezin bike. Di wê komployê de tevger mezin derket. Wê komployê xizmeta vê kir. Wê demê jî gengaz bû ku tevgera me tesfiye bibûya, ji ber ku peyamê dewletê dida ew bû. Dewletê wê demê digot “dest ji tevgerê berdin, yan jî hûn ê hemû weke Heqî Karer bên kuştin.” Di hinek kadroyan de tirs çêbû, di wê demê de dev ji tevgerê berdan jî. Hinek di Ewrûpa re derketin û revîn çûn. Lewra Rêbertî ew komploya li dijî komployê zivirand. Komplo pûç kir û tevger tesfiye nebû û hîna bihêztir gav avêt.
Niha komploya ku li ser Rêbertiyê, tevgerê û gelê Kurd pêşketî, xurtir bû, berfirehtir û kûrtir bû. Ji bo wê pêwîst e ev komplo bi kûranî bê fêmkirin. Ev komplo kê pêşxistibû? Sîstemê pêşxistibû. Wê demê tam divê ku mirov sîstemê fêm bike. Beriya vê jî Rêbertî li dijî sîstemê sekinîbû, têkoşîn kiribû, gelek gav pêşxistibû, gelek encam jî girtibû. Destkeftiyên mezin jî çêkiribû. Lê derkete holê ku her çiqasî ew gav pêşxistiye, pêşketinên mezin jî çêkiriye, lê sîstem tam nehatiye fêmkirin. Jixwe sedemeke pêkanîna komployê ew bû.
Dibe ku di pêkhatina komployê de gelek sedem hebin, ji xwe hene jî. Di nav rêxistinê de sedemek jî çetegerî ye, ew şoreşgeriya nîv e, yê ku em jê re dibêjin xeta navîn û memûrgerî ye. Kadroyên navendî di demê de erkên xwe pêk naynin, ev sedeman hemû hene. Lê belê sedema komployê ne tenê ev in, ev komplo temam dikin. Di bingeh de divê sîstem baş bê fêmkirin. Pêwîst e bi temamî mirov xwe ji bin bandora sîstemê derbixe. Ji ber ku heta wê demê bandora soysalîzma pêkhatî hebû. Sosyalîzma pêkhatî jî beşeke ji sîstemê ye.
Beşê wê yê çep e, di bin bandora wê de gav hatine avêtin. Ji her aliyê ve divê sîstem baş bê fêmkirin û jê qutbûn çêbibe. Da ku mirov bikaribe li dijî komployê bisekine. Heger ku ev komplo, komploya sîstemê ye, û wî pêşxistiye; wê demê divê ku mirov sîstemê baş fêm bike û li dijî wê bisekine. Da ku mirov bikaribe berxwedaniya ku li dijî sîstemê û komployê baş pêşbixe.
Rêber APO analîzkirina sîstemê ji her aliyê ve kir, ew ji bo xwe esas girt. Ew sîstem analîz kir. Rastiya wê sîstemê ji her aliyê ve fêm kir. Ji ber wê jî alternatîfa vê zêdetir xurt kir û pêşxist. Ev lêgerîna xwe di sîstema nû de gavên ku heta niha avêtibûn, dît ku tê de hinek kêmasî û xeletî hene. Ji ber wê alternatîfa sîstemê bihêz pêşneketiye û PKK bi ser neketiye. Lewma komplo pêşketiye. Lewra dema sîstem analîz kir, alternatîfa xwe jî hîna bihêztir pêşxist û sekina xwe li dijî komplo û sîstemê bihêztir nîşan da.
Di vê têkoşîn û berxwedana xwe de Rêber APO encam girt. Yê bi ser ket Rêbertî bû. Di têkoşîna xwe de li Îmralî li dijî komployê encam girt. Ji aliyê xwe ve li hemberî komplo û sîstemê bihêz sekinî, ji aliyê xwe ve komplo vala derxist. Ev hemû girêdayî têkoşîna Rêbertiyê bû. Rêbertiyê dît ku paradîgmaya heyî paradîgmaya sîstemê ye. Heta niha ew paradîgma alternatîfa sîstemê dîtibû, dît ku ew paradîgmaya heyî ne alternatîfa wê sîstemê ye; berovajî sîstem
bi xwe ye. Di aliyê çep de sîstemê temam dike û wê bihêz dike. Temen û jiyana sîstemê didomîne. Lewra xwe ji binî ve ji wê paradîgmayê xelas kir. Wiha Rêbertiyê xwe ji sîtemê xelas kir. Ji her aliyê ve têkiliya xwe û sîstemê qut kir. Ji ber wê alternatîf xurtir kir û pêşxist.
Rêber APO sîstema şaristaniya navendî analîz kir û di wê analîzê de gihîşte fikrekî û paradîgmeke pir mezin. Ez dikarim bêjim, îro li cîhanê ne ti kes ne jî rêxistin, ne di wê astê de gihîştine û bûne xwedî raman. Xwe nekirine alternatîfa vê sîstemê. Îro di fikir de, di hêza fikir de Rêber APO û PKK li cîhanê ji her kesî bihêztir e û pêşketîtir e. Ti hêz ji aliyê hizir de ne gengaz e bi Rêber APO û PKK’ê bikaribin derbas bikin, nikarin. Lewra heke ev tevger tenê vê hêza hizirê bikar bîne, dikare gelek encaman bigire, ev rastiyeke vê rêxistinê ye. Heke vê sîstema fikir di pratîkê de em pêşbixin, ti hêz nikare li pêşiya vê tevgerê bisekine. Çiqas astengî çêbibin bila çêbin, çiqas êrîş çêbin bila çêbin, ev tevger dikare bi vê hizir û sîstema xwe li dijî wan bisekine. Dikare encamên mezin jî bigire.
Mirov baş bala xwe bidiyê, Rêber APO komployeke ewqas mezin, li dijî komplogeran zivirand û komplo kir sedema li dijî wê komployê, wê sîstemê alternatîfeke xurt hem di hizir de, hem jî di aliyê sîstemê de pêşxist. Ew berovajî kir û wiha vala derxist. Ew komplo bû sedem ku di PKK’ê de pakbûnek çêbibe, PKK bigihîje
rastiya xwe û nasnama xwe ya destpêkê. Da ku PKK xurtir bibe û pêşbikeve. Rêbertî vê daxwaz dike û ev girîng e.
Çavkanî: Pirtûkê “RASTIYA RÊBERTIYÊ” ya Cemîl Bayik
