HABER MERKEZİ- Editörden:
“İçinde yaşadığımız çağda insanlık, kapitalist modernitenin dayattığı bireyciliğin, doğa tahribatının ve toplumsal çözülmenin ağır sonuçlarını yaşıyor. Bu koşullarda alternatif yaşam modelleri, sadece teorik birer tartışma değil, aynı zamanda pratik olarak yaşamsallaştırılması gereken acil ihtiyaçlardır. Bu noktada tarihsel deneyimlerden biri olarak Kibbutz modeli, kolektif yaşam ve komünal üretim açısından dikkat çekici ve üzerinde düşünülmesi gereken bir örnektir.
Kibbutz Nedir?
Kibbutz, ortak mülkiyet, ortak üretim, eşit paylaşım ve kolektif yaşam temelinde kurulmuş topluluklara verilen isimdir. İlk örnekleri 20. yüzyılın başlarında İsrail topraklarında kurulmuştur. Bu yerleşimler, bireyler yerine kolektifi esas alan, kararları ortaklaşa alan ve üretimi toplum yararına yürüten bir yapıya sahiptir.
Kibbutzlarda:
Tüm üretim araçları ve kaynaklar ortaktır.
Tarım, hayvancılık, el sanatları ve küçük sanayi alanlarında birlikte çalışılır.
Gelirler tüm üyeler arasında eşit paylaşılır.
Kararlar genellikle topluluk meclislerinde demokratik yöntemlerle alınır.
Çocuklar ve yaşlılar ortak alanlarda, ortak sorumluluklarla büyütülür.
Eğitim, sağlık, barınma ve gıda gibi temel ihtiyaçlar kolektif yapının içinden karşılanır.
Kibbutz modeli, kapitalist bireycilikten ve özel mülkiyet anlayışından farklı olarak, toplumun ortak çıkarını, dayanışmayı ve üretici emeği esas alır. Ancak zamanla bazı Kibbutzlar sistem baskısıyla özünden uzaklaşmış, piyasaya entegre olmuş ve ticarileşmiştir. Bu durum Kibbutz deneyiminin eleştirel bir süzgeçten geçirilerek yeniden değerlendirilmesini gerekli kılar.
Neden Kürdistan’da?
Kürdistan’da yürütülen özgürlük mücadelesi yalnızca siyasal ve askeri bir direniş değil, aynı zamanda yeni bir toplumsal yaşamın inşa sürecidir. Önder APO’nun “demokratik modernite”, “ekolojik toplum”, “komünal yaşam” ve “ahlaki-politik toplum” kavramları, Kibbutz benzeri yapılarla büyük ölçüde örtüşür.
Kürdistan’da Kibbutz ruhunu yaşamsallaştırmak:
1. Ortak Üretim ve Komünal Ekonomi:
Kooperatifler ve komünal tarım alanlarıyla halkın kendi kendine yetebilmesi, dışa bağımlılığın kırılması ve paylaşım esaslı bir ekonominin kurulması hedeflenebilir.
2. Kadın Özgürlüğü Temelli Yaşam:
Kadının üretimden yönetime tüm alanlarda eşit rol alması, hem özgürlükçü toplumun hem de komünal yaşamın temelidir. Kürdistan’da Jineolojî perspektifiyle bu yapı daha da güçlenebilir.
3. Doğayla Uyumlu Ekolojik Yaşam:
Kibbutzların doğayla barışık, sürdürülebilir yaşam anlayışı; Kürdistan’daki ekolojik direniş hattı ve tarımsal komünler ile birleşebilir. Kapitalist tahribata karşı yerelden doğaya dayalı sistemler geliştirilebilir.
4. Gençliğin Öncü Rolü:
Gençlik; enerjisi, dinamizmi ve cesaretiyle komünal yaşam alanlarının kurulmasında hem teorik hem pratik öncülüğü üstlenmelidir. Çünkü yeni yaşam, gençliğin ellerinde yükselecektir.
Sonuç: Kibbutz’tan Komünal Topluma
Kibbutz modeli, daha büyük bir toplumsal özgürlük projesi için kullanılabilecek tarihsel bir yöntemdir. Kürdistan’da bu model, kapitalist sistemin bireyci, sömürücü ve doğaya düşman mantığına karşı örgütlü, komünal ve ekolojik yaşam alanlarının kurulması için ilham verici bir zemin olabilir.
Kolektif üretim, ortak yaşam, doğayla uyum ve toplumsal paylaşım… Tüm bu ilkeler, Kürt özgürlük mücadelesinin temel değerleriyle örtüşmektedir. Bu yüzden Kibbutz modelinin ruhu, bugünün Kürdistan’ında yaşam bulabilir. Önder Apo’nun demokratik modernite paradigması bu doğrultuda kendi Kibbutzlarını yaratacak, fakat çok daha derinlikli, halkçı ve kadın özgürlüğüne dayalı bir toplumsal devrimin temelini atacaktır.
Ve bu inşanın öncü gücü de örgütlü, bilinçli ve komünal bir gençlik olacaktır.”
